Το καλοκαίρι έχει έναν ιδιαίτερο τρόπο να φέρνει το σώμα πιο κοντά στο… φως. Τα κλειστά παπούτσια δίνουν τη θέση τους στα σανδάλια, τα μανίκια κονταίνουν, τα υφάσματα γίνονται πιο ανάλαφρα και ξαφνικά τα άκρα μας –χέρια, πόδια, νύχια, φτέρνες, αγκώνες– αποκτούν πρωταγωνιστικό ρόλο στην εμφάνισή μας.
Αυτή είναι όμως και η εποχή που καταπονούνται περισσότερο. Η παρατεταμένη έκθεση στον ήλιο, το αλάτι της θάλασσας, το χλώριο της πισίνας, η ζέστη, η άμμος, τα συχνά ντους και η αυξημένη τριβή από ανοιχτά παπούτσια επηρεάζουν σημαντικά το δερματικό φραγμό και την υγεία των νυχιών. Δεν είναι τυχαίο ότι το καλοκαίρι πολλοί παρατηρούν πιο ξηρή επιδερμίδα, σκασμένες φτέρνες, εύθραυστα νύχια, αίσθηση τραβήγματος στο δέρμα ή μικροερεθισμούς που δεν υπήρχαν το χειμώνα.
Κι όμως, τα άκρα μας είναι από τα σημεία του σώματος που «δουλεύουν» περισσότερο καθημερινά και ταυτόχρονα από εκείνα που συχνά φροντίζουμε λιγότερο συστηματικά. Τώρα, λοιπόν, χρειαζόμαστε μια πιο στοχευμένη στρατηγική που σέβεται τη βιολογία του δέρματος και τις ανάγκες της εποχής.
Δέρμα που αφυδατώνεται
Η επιδερμίδα λειτουργεί σαν ένας φυσικός προστατευτικός φραγμός. Το ανώτερο στρώμα της συγκρατεί νερό, προστατεύει από μικροοργανισμούς και βοηθά το δέρμα να παραμένει ελαστικό και ανθεκτικό. Το καλοκαίρι όμως, αυτός ο μηχανισμός δοκιμάζεται συνεχώς. Η αυξημένη θερμοκρασία και η έκθεση στον ήλιο ενισχύουν τη διαδερμική απώλεια νερού, την εξάτμιση, δηλαδή, υγρασίας από το δέρμα προς το περιβάλλον. Παράλληλα, το αλάτι της θάλασσας αφυδατώνει, το χλώριο της πισίνας μπορεί να διαταράξει το δερματικό φραγμό, ενώ τα συχνά πλυσίματα αφαιρούν μέρος των φυσικών λιπιδίων της επιδερμίδας. Τα άκρα μας επηρεάζονται ιδιαίτερα επειδή διαθέτουν λιγότερους σμηγματογόνους αδένες σε σχέση με άλλες περιοχές του σώματος. Αυτό σημαίνει ότι δυσκολεύονται περισσότερο να διατηρήσουν φυσική ενυδάτωση. Τα χέρια μάλιστα είναι από τα σημεία που εκτίθενται πιο πολύ στον ήλιο καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου. Γι’ αυτό και συχνά εμφανίζουν νωρίτερα σημάδια φωτογήρανσης, όπως δυσχρωμίες, απώλεια ελαστικότητας και λεπτές γραμμές. Είναι πλέον γνωστό ότι η υπεριώδης ακτινοβολία επηρεάζει το κολλαγόνο, την ελαστίνη και τη λειτουργία των κυττάρων του δέρματος. Ακόμα και σύντομη καθημερινή έκθεση, όταν επαναλαμβάνεται επί χρόνια, αθροίζεται βιολογικά.
Φτέρνες που σκάνε
Οι σκασμένες φτέρνες δεν είναι μόνο αισθητικό θέμα. Σε αρκετές περιπτώσεις αποτελούν ένδειξη έντονης ξηρότητας και μηχανικής καταπόνησης. Το καλοκαίρι:
- Περπατάμε περισσότερο ξυπόλυτοι.
- Φοράμε ανοιχτά παπούτσια.
- Αυξάνεται η τριβή.
- Η ζέστη κάνει το δέρμα πιο ευάλωτο στην απώλεια υγρασίας.
Όταν η επιδερμίδα της φτέρνας χάνει νερό, γίνεται λιγότερο ελαστική. Η συνεχής πίεση κατά το περπάτημα μπορεί τότε να οδηγήσει σε ρωγμές. Η σωστή φροντίδα όμως δεν βασίζεται στην εμμονική αφαίρεση σκληρύνσεων, όπως συχνά πιστεύουμε. Η υπερβολική τριβή μπορεί να ενεργοποιήσει αμυντικούς μηχανισμούς του δέρματος και να οδηγήσει σε ακόμα μεγαλύτερη πάχυνση.
Γι’ αυτό πιο σημαντικά θεωρούνται:
- Η συστηματική ενυδάτωση.
- Η ήπια απολέπιση.
- Η αποφυγή παρατεταμένης αφυδάτωσης.
Νύχια που σπάνε
Τα νύχια αποτελούνται κυρίως από κερατίνη, μια πρωτεΐνη που επηρεάζεται σημαντικά από την υγρασία, την αφυδάτωση και τη χημική καταπόνηση. Το συνεχές «πηγαινέλα» μεταξύ υγρασίας και ξηρότητας μπορεί να τα κάνει πιο εύθραυστα, πιο μαλακά ή πιο επιρρεπή σε ξεφλούδισμα. Το θαλασσινό νερό και το χλώριο επίσης αφαιρούν φυσικά έλαια, ενώ η αυξημένη έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία μπορεί να επηρεάσει τόσο την πλάκα του νυχιού όσο και το δέρμα γύρω από αυτό.
Το μικροβίωμα του δέρματος αλλάζει το καλοκαίρι
Τα τελευταία χρόνια, η επιστήμη δίνει ολοένα μεγαλύτερη σημασία στο μικροβίωμα του δέρματος – δηλαδή, στους μικροοργανισμούς που ζουν φυσιολογικά πάνω στην επιδερμίδα και τη βοηθούν να προστατεύεται. Η υπερβολική έκθεση στον ήλιο, στον ιδρώτα, στο χλώριο και σε επιθετικά καθαριστικά μπορεί να διαταράξει αυτή την ισορροπία. Αυτό εξηγεί γιατί το καλοκαίρι αυξάνονται συχνά οι ερεθισμοί, η ευαισθησία ή ακόμα και οι μυκητιάσεις στα πόδια. Η σωστή υγιεινή είναι σημαντική, όμως η υπερβολή μπορεί να αποδυναμώσει τη φυσική άμυνα του δέρματος.
Το τελετουργικό για αψεγάδιαστα άκρα
- Συστηματική ενυδάτωση: Θεωρείται σημαντική γιατί βοηθά στη διατήρηση της ελαστικότητας, στη μείωση της τραχύτητας και στην καλύτερη λειτουργία του δέρματος συνολικά.
- Αποφυγή καυτού ντους: Το πολύ ζεστό νερό μπορεί να απομακρύνει προστατευτικά λιπίδια και να αυξήσει την ξηρότητα.
- Σωστά παπούτσια: Τα υποστηρικτικά και ανατομικά παπούτσια μειώνουν την πίεση στις φτέρνες, την τριβή και τους μικροτραυματισμούς.
- Προστασία από τον ήλιο: Τα άκρα χρειάζονται αντηλιακή προστασία όσο και το υπόλοιπο σώμα – ιδιαίτερα τα χέρια και το πάνω μέρος των ποδιών.
- Ισορροπημένη διατροφή: Το δέρμα και τα νύχια επηρεάζονται από την επαρκή πρόσληψη πρωτεΐνης, τα αντιοξειδωτικά, τα καλά λιπαρά και τη σωστή ενυδάτωση του οργανισμού.
- Η αποκάλυψη των άκρων μας το καλοκαίρι είναι μια δήλωση διαφάνειας και αυθεντικότητας. Όταν η φροντίδα γίνεται τελετουργικό, η φθορά δίνει τη θέση της στη λάμψη. Ας μην επιτρέψουμε λοιπόν στον ήλιο και στην αλμύρα να θολώσουν την εικόνα μας. Με τις σωστές κινήσεις, τα χέρια και τα πόδια μας μπορούν να παραμείνουν τόσο αέρινα όσο και τα φορέματα της εποχής.
