Σε όλους έχει τύχει να ανοίγουν μια βρύση για να δροσιστούν μέσα στο κατακαλόκαιρο και να γυρνούν δεξιά-αριστερά το μίκτη δυσκολευόμενοι να διακρίνουν ποια είναι η θέση για το ψυχρό νερό που έρχεται από το δίκτυο, και ποια η θέση για το ζεστό νερό από το θερμοσίφωνα. Με τα αλλεπάλληλα κύματα καύσωνα και τις παρατεταμένες περιόδους έντονης ζέστης που βιώνει ολόκληρη η Ευρώπη, η θερμοκρασία του «κρύου» νερού βρύσης υπερβαίνει συχνά τους 25 βαθμούς Κελσίου σε πολλές περιοχές της ηπείρου – όχι μόνο στο Νότο.
Η θερμοκρασία των 25 βαθμών είναι το όριο που έχει θέσει η Περιφερειακή Υπηρεσία Υγείας της Γαλλίας (ARS) ως σημείο αναφοράς για το πόσιμο νερό. Έρευνα που διεξήχθη υπό την αιγίδα του γαλλικού Υπουργείου Υγείας επιχειρεί να απαντήσει αν η κατανάλωση ύδατος από τα δημόσια δίκτυα με θερμοκρασία υψηλότερη των 25 βαθμών Κελσίου συνιστά κίνδυνο για την υγεία. Τα συμπεράσματα προφανώς ισχύουν και για όσους αναγκάζονται να ξεδιψούν με χλιαρό νερό και εκτός γαλλικής επικράτειας.
Τρία στάδια θέρμανσης για το νερό
Κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού το νερό θερμαίνεται σε τρία στάδια, επισημαίνουν οι ειδικοί. Κατ’ αρχάς στο σημείο συλλογής. Στη Γαλλία το ένα τρίτο του πόσιμου νερού προέρχεται από ποτάμια και ρυάκια, σύμφωνα με το Υπουργείο Υγείας. Και η θερμοκρασία αυτών των υδάτινων οδών έχει αυξηθεί σημαντικά αυτό το καλοκαίρι – στα νοτιοδυτικά της χώρας τα νερά του ποταμού Γκαρόν, για παράδειγμα, πλησιάζουν τους 28 βαθμούς Κελσίου.
Ιδιαίτερα αυξημένες θερμοκρασίες, όμως, αναπτύσσονται και στα δίκτυα διανομής. Ένα μέτρο κάτω από το έδαφος, κάτω από τους δρόμους και τα πεζοδρόμια των πόλεων δηλαδή, η θερμοκρασία μπορεί να αυξηθεί κατά τη διάρκεια ενός καύσωνα και μάλιστα να αργήσει να πέσει περισσότερο από όσο η θερμοκρασία του αέρα ή ακόμα και η θερμοκρασία στην επιφάνεια της ασφάλτου.
Ακόμα πιο εύκολα από τους θαμμένους σωλήνες του δικτύου ύδρευσης των πόλεων επηρεάζεται η θερμοκρασία του νερού στους σωλήνες που βρίσκονται μέσα στα κτίρια και τα σπίτια. Στο τρίτο αυτό στάδιο προτού φτάσει στο ποτήρι μας, το τρεχούμενο νερό επηρεάζεται περισσότερο και πιο άμεσα από τις υψηλές θερμοκρασίες που αναπτύσσονται κατά τη διάρκεια ενός καύσωνα.
Η νόσος των λεγεωναρίων
Η αύξηση της θερμοκρασίας του νερού μπορεί να προκαλέσει την ανάπτυξη βακτηρίων. «Θερμοκρασίες άνω των 25 βαθμών Κελσίου αυξάνουν την κατανάλωση χλωρίου και ευνοούν την ανάπτυξη βακτηρίων με κίνδυνο να καταστεί το νερό ακατάλληλο για κατανάλωση από τους ανθρώπους», εξηγεί η Περιφερειακή Υπηρεσία Υγείας της Νέας Ακουιτανίας. Παρενθετικά να σημειώσουμε ότι η ARS είναι αρμόδια για τη λειτουργία των νοσοκομείων και για όλα τα θέματα δημόσιας υγείας στις γαλλικές επαρχίες, συμπεριλαμβανομένων των δικτύων ύδρευσης.
«Η λεγιονέλλα, ένα βακτήριο που προκαλεί τη λεγόμενη νόσο των λεγεωναρίων, αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα καθώς μπορεί να προκαλέσει λοιμώξεις που μοιάζουν με τη γρίπη, ενώ προκαλεί ακόμη και σοβαρή πνευμονία σε ορισμένες περιπτώσεις. Το βακτήριο αυτό ευδοκιμεί όταν το νερό παραμένει για ένα χρονικό διάστημα στάσιμο με θερμοκρασία που κυμαίνεται από 25 έως 45 βαθμούς Κελσίου», διευκρινίζει η ARS.
Οι ειδικοί θεωρούν ότι ο κίνδυνος για να αναπτυχθεί η λεγιονέλλα συνδέεται κυρίως με χώρους μαζικής φιλοξενίας και εγκαταστάσεις αυξημένων απαιτήσεων, όπως ξενοδοχεία, νοσοκομεία, αθλητικά κέντρα και άλλα κτίρια με σύνθετα δίκτυα ύδρευσης. Ωστόσο, όταν οι συνθήκες είναι ευνοϊκές, η ανάπτυξη του βακτηρίου αυτού παρατηρείται και σε μικρότερες υδραυλικές εγκαταστάσεις.
«Αφήστε τις βρύσες να τρέξουν»
Το πρόβλημα ανακύπτει όταν το νερό παραμένει στάσιμο. Πότε όμως το νερό χαρακτηρίζεται στάσιμο; «Εάν η βρύση δεν έχει ανοιχτεί για περισσότερες από 24 ώρες, θα πρέπει να αφήσετε το νερό να τρέξει για λίγα λεπτά μέχρι να το νιώσετε δροσερό ή τουλάχιστον χλιαρό», εξηγεί στη «Le Figaro» η Ναταλί Ντεβουάν, διευθύντρια του γαλλικού Κέντρου Πληροφοριών Νερού (Cieau).
«Όταν ανοίγετε τη βρύση σε ένα δίκτυο τρεχούμενου νερού που δεν χρησιμοποιήθηκε για 24 έως 48 ώρες, αφήστε το νερό να τρέξει για περίπου δύο λεπτά πριν το πιείτε», συμβουλεύει η Περιφερειακή Υπηρεσία Υγείας της Νέας Ακουιτανίας. Σημειωτέον ότι αυτή η σύσταση ισχύει και εκτός περιόδων έντονης ζέστης. «Το όριο των 25 βαθμών Κελσίου αποτελεί πρότυπο άνεσης όταν πρόκειται να το καταναλώσει κανείς, αλλά όχι και πρότυπο υγείας», τονίζει ο Οργανισμός.
«Ελαφρά γεύση χλωρίου»
Οι ειδικοί συνιστούν να αφήνουμε το νερό να τρέξει για λίγο (δύο λεπτά) από τη βρύση προτού το πιούμε επειδή οι διαδικασίες επεξεργασίας του ποικίλλουν ανάλογα με την ποιότητά του στην πηγή.
«Είναι πιο δύσκολο να επεξεργαστεί κανείς το νερό στους 25 βαθμούς Κελσίου επειδή αναπτύσσονται μικροοργανισμοί. Αυτό επηρεάζει το κόστος καθώς χρησιμοποιούμε περισσότερα προϊόντα και περισσότερη ηλεκτρική ενέργεια για να επεξεργαζόμαστε την ίδια ποσότητα νερού, όπως και κατά τις περιόδους με χαμηλές θερμοκρασίες περιβάλλοντος», εξήγησε μιλώντας στο τηλεοπτικό κανάλι TF1 ο αναπληρωτής γενικός διευθυντής της Αρχής Ύδρευσης και Αποχέτευσης της Οτ-Γκαρόν, Γιαν Ουντάρ.
«Αυτές οι προσαρμοσμένες επεξεργασίες μπορούν να δώσουν στο νερό μια ελαφριά οσμή χλωρίου», προσθέτει η Ναταλί Νταβουάν. Η οσμή του χλωρίου όμως δεν πρέπει να μας ανησυχεί, καθώς εξαφανίζεται αφού αφήσουμε το νερό στο ψυγείο επί περίπου μία ώρα. Προϋποτίθεται βέβαια ότι θα το αποθηκεύσουμε σε σφραγισμένο δοχείο ή σε μπουκάλι με πώμα, ώστε να μην επηρεάζεται από τις οσμές άλλων τροφίμων στο ψυγείο.
Θερμοσίφωνες και ντεπόζιτα
Σε κάθε περίπτωση, οι υγειονομικές αρχές της Γαλλίας συνιστούν να μην διατηρείται το νερό για περισσότερο από 24 έως 48 ώρες μέσα σε ένα μπουκάλι ή δοχείο ακόμα και μέσα στο ψυγείο, διότι μπορούν να αναπτυχθούν βακτήρια ειδικά εάν το δοχείο δεν είναι απόλυτα καθαρό.
Διευκρινίζεται εδώ από την ARS ότι δεν πρέπει ποτέ να πίνεται το ζεστό νερό της βρύσης, αυτό δηλαδή που αποθηκεύεται σε θερμοσίφωνα και ενδεχομένως παραμένει στάσιμο και σε υψηλή θερμοκρασία για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Στο νερό του θερμοσίφωνα ή άλλων ντεπόζιτων αποθήκευσης ευνοείται η ανάπτυξη μικροοργανισμών και η έκπλυση μετάλλων που υπάρχουν στις σωληνώσεις.
«Επομένως για να πίνετε, να μαγειρεύετε ή να προετοιμάζετε φαγητό, θα πρέπει πάντα να χρησιμοποιείτε κρύο τρεχούμενο νερό βρύσης», συμπεραίνει στην έκθεσή της η Περιφερειακή Υπηρεσία Υγείας της Γαλλίας.
Πηγή: ΟΤ
