Αντιμέτωπες με το ενδεχόμενο να κληθούν να καταβάλλουν αστρονομικές αποζημιώσεις για τις εκπομπές άνθρακα που ευθύνονται για την κλιματική αλλαγή, μεγάλες πετρελαιοβιομηχανίες των ΗΠΑ ζητούν από το Ανώτατο Δικαστήριο να απορρίψει προσφυγή τοπικών αρχών στο Κολοράντο, μια υπόθεση που θα μπορούσε να επηρεάσει την έκβαση δεκάδων άλλων προσφυγών για το κλίμα.
Οι εταιρείες ExxonMobil και η Suncor Energy ζητούν από το δικαστήριο να απορρίψει προσφυγή αξιωματούχων της πόλης Μπόλντερ, οι οποίοι τις κατηγορούν ότι παραπλάνησαν το κοινό για τους κινδύνους των ορυκτών καυσίμων και επιδείνωσαν την παγκόσμια θέρμανση.
Η υπόθεση θα εκδικαστεί την ερχόμενη Δευτέρα, πρώτη ημέρα της νέας εννεάμηνης δικαστικής περιόδου του Δικαστηρίου. Όπως σχολιάζει το Reuters, αποτελεί το πιο πρόσφατο παράδειγμα εταιρειών ενέργειας που ζητούν από τους δικαστές να εμποδίσουν την απόδοση ευθυνών για το κλίμα ή να περιορίσουν το ομοσπονδιακό ρυθμιστικό πλαίσιο.
«Το διακύβευμα είναι τεράστιο. Ζητούνται αποζημιώσεις δισεκατομμυρίων»
Σχεδόν 60 πολιτειακές και τοπικές κυβερνήσεις έχουν καταθέσει παρόμοιες αγωγές, διεκδικώντας δισεκατομμύρια δολάρια από εταιρείες ορυκτών καυσίμων, είπαν οι Exxon και Suncor στους δικαστές. Ενδεχόμενη απόφαση υπέρ των εταιρειών θα μπορούσε να οδηγήσει στην απόρριψη πολλών από αυτές τις υποθέσεις.
Η κυβέρνηση Τραμπ έχει ταχθεί υπέρ της Exxon και της Suncor, υποστηρίζοντας ότι η ομοσπονδιακή νομοθεσία δεν επιτρέπει την προσφυγή του Μπόλντερ.
«Το διακύβευμα εδώ είναι τεράστιο. Ζητούνται αποζημιώσεις δισεκατομμυρίων δολαρίων», δήλωσε ο δικηγόρος Ντιπάκ Γκούπτα, ο οποίος αγορεύει τακτικά ενώπιον του Ανώτατου Δικαστηρίου. «Ίσως είναι το πιο σημαντικό ζήτημα που θα μπορούσαμε να κληθούμε να εκδικάσουμε» είπε.
Η βιομηχανία υδρογονανθράκων υποστηρίζει ότι, εάν επιτραπεί να προχωρήσουν οι αξιώσεις του Μπόλντερ, αυτό θα έδινε στις πολιτείες ευρείες εξουσίες επί δραστηριοτήτων πολύ πέρα από τα σύνορά τους.
Ο Σαϊκρίσνα Πρακάς, καθηγητής Νομικής στο Πανεπιστήμιο της Βιρτζίνια, ο οποίος κατέθεσε υπόμνημα υπέρ των εταιρειών, δήλωσε ότι οι επιπτώσεις θα ξεπερνούσαν κατά πολύ τις Exxon και Suncor.
«Εάν το Μπόλντερ μπορεί να επιβάλει ευθύνη σε αυτές τις δύο εταιρείες, νομίζω ότι μπορεί να επιβάλει ευθύνη και σε χιλιάδες άλλες» δήλωσε ο Πρακάς.
«Ουσιαστικά, το Μπόλντερ υποστηρίζει ότι το Κολοράντο μπορεί να επεκτείνει την εμβέλειά του σε ολόκληρες τις Ηνωμένες Πολιτείες και να ρυθμίζει την παραγωγή παντού, επιβάλλοντας ευθύνη».
Δικαστικά προηγούμενα
Τις τελευταίες δύο δεκαετίες, οι ενεργειακές εταιρείες, μαζί με πολιτείες που τις υποστηρίζουν, έχουν καταγράψει σημαντικές επιτυχίες σε υποθέσεις που αφορούν τις ευθύνες για το κλίμα και την έκταση της ομοσπονδιακής περιβαλλοντικής ρύθμισης.
Μια σημαντική ήττα για τη βιομηχανία ήρθε ωστόσο το 2007, όταν το δικαστήριο έκρινε ότι τα αέρια του θερμοκηπίου θεωρούνται ατμοσφαιρικοί ρύποι, βάσει του ομοσπονδιακού νόμου κατά της ρύπανσης, και ότι η Υπηρεσία Περιβαλλοντικής Προστασίας (EPA) έχει την εξουσία να τα ρυθμίζει.
Ο ενεργειακός τομέας πέτυχε μια σημαντική νίκη το 2011, όταν το Ανώτατο Δικαστήριο εμπόδισε πολιτείες και περιβαλλοντικές οργανώσεις να προσφύγουν βάσει της ομοσπονδιακής νομοθεσίας και να επιβάλουν επιβάλλουν μειώσεις στις εκπομπές των εταιρειών ηλεκτροπαραγωγής.
Οι ενάγοντες σε υποθέσεις για το κλίμα απάντησαν με αγωγές που βασίζονταν στην πολιτειακή νομοθεσία των πολιτειών. Οι πετρελαϊκές εταιρείες έχουν επανειλημμένα ζητήσει από το Ανώτατο Δικαστήριο να απορρίψει ή να παραπέμψει αλλού το ολοένα και μεγαλύτερο κύμα τέτοιων αγωγών που βασίζονται στη νομοθεσία των πολιτειών.
Σε απόφαση του 2021 που αφορούσε τη Βαλτιμόρη, το δικαστήριο τάχθηκε υπέρ των BP, Chevron, Exxon και άλλων εταιρειών για το αν οι υποθέσεις για την κλιματική αλλαγή πρέπει να εκδικάζονται σε πολιτειακά ή ομοσπονδιακά δικαστήρια. Η απόφαση διευκόλυνε τις εταιρείες στη μεταφορά τέτοιων υποθέσεων σε ομοσπονδιακά δικαστήρια, τα οποία γενικά θεωρούνται ευνοϊκότερα για αυτές.
Αποζημιώσεις
Η υπόθεση του Μπόλντερ αφορά το κατά πόσο η ομοσπονδιακή νομοθεσία αποκλείει ορισμένες αξιώσεις που βασίζονται στην πολιτειακή νομοθεσία και ζητούν αποζημιώσεις για ζημιές προκλήθηκαν από την κλιματική αλλαγή.
Οι αρχές της πόλης και της κομητείας του Μπόλντερ κατέθεσαν το 2018 αγωγή κατά των Exxon και Suncor, κατηγορώντας τις ότι παραπλάνησαν το κοινό σχετικά με τις κλιματικές επιπτώσεις των ορυκτών καυσίμων.
Οι ενάγοντες ζητούν χρηματική αποζημίωση, χωρίς να προσδιορίζουν συγκεκριμένο ποσό, για την κάλυψη παλαιότερων και μελλοντικών δαπανών που συνδέονται με την κλιματική αλλαγή, όπως επισκευές υποδομών, περιβαλλοντικές ζημιές, διαχείριση έκτακτων καταστάσεων και επιπτώσεις στη δημόσια υγεία.
«Οι τοπικές κοινωνίες επωμίζονται το ολοένα αυξανόμενο κόστος της κλιματικής αλλαγής», δήλωσε ο Άαρον Μπρόκετ, δήμαρχος της πόλης του Μπόλντερ, μετά την ανακοίνωση του δικαστηρίου ότι θα εξετάσει την υπόθεση. «Το Ανώτατο Δικαστήριο θα πρέπει να επιβεβαιώσει το δικαίωμα του Κολοράντο να καταστήσει αυτές τις εταιρείες υπόλογες για τη ζημιά που έχουν προκαλέσει στο Κολοράντο».
Οι εταιρείες ζήτησαν από τα κατώτερα δικαστήρια να απορρίψουν την υπόθεση, υποστηρίζοντας, μεταξύ άλλων, ότι οι αξιώσεις του Μπόλντερ αφορούν έναν τομέα που διέπεται από την ομοσπονδιακή νομοθεσία και τον νόμο Clean Air Act.
Το Ανώτατο Δικαστήριο του Κολοράντο απέρριψε τα επιχειρήματα αυτά πέρυσι, γεγονός που οδήγησε τις εταιρείες να προσφύγουν στο Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ.
