Την τελευταία πενταετία τα μέτρα κατά της κλιματικής αλλαγής έχουν ατονήσει και ο πλανήτης οδεύει προς «μη αναστρέψιμη υπέρβαση» του συμφωνημένου στόχου, πέρα από τον οποίο η άνοδος της θερμοκρασίας θα πάρει καταστροφικές διαστάσεις, προειδοποιεί νέα ανάλυση.
Με τις πολιτικές που εφαρμόζονται ήδη για μείωση των εκπομπών άνθρακα και προώθηση των καθαρών μορφών ενέργειας, η μέση θερμοκρασία του πλανήτη στο τέλος αιώνα θα είναι 2,7 βαθμούς Κελσίου υψηλότερη σε σχέση με την προβιομηχανική εποχή, εκτιμά στην τελευταία έκθεσή της η ερευνητική πρωτοβουλία Climate Action Tracker. Το νούμερο είναι ελαφρώς αυξημένο σε σχέση με την εκτίμηση των 2,6 βαθμών στην περυσινή έκθεση.
Είναι επίσης πολύ μεγαλύτερο από τον στόχο των 1,5 βαθμών Κελσίου που προβλέφθηκε στη Συμφωνία του Παρισιού πριν από μια δεκαετία.
Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι, πέρα από αυτό το επίπεδο θέρμανσης, οι καύσωνες, οι ξηρασίες, οι πυρκαγιές και οι πλημμύρες θα φτάσουν σε αφόρητα επίπεδα σε κάποιες περιοχές του κόσμου και είναι πιθανό να οδηγήσουν στην υπέρβαση σημείων καμπής, πέρα από τα οποία δεν υπάρχει δυνατότητα επιστροφής.
Η έκθεση παρουσιάστηκε στην Αττάλεια της Τουρκίας όπου πραγματοποιείται η φετινή Σύνοδος του ΟΗΕ για το Κλίμα (COP31). Στο επίκεντρο των συνομιλιών βρίσκεται η προειδοποίηση του ΟΗΕ πως ο στόχος των 1,5 βαθμών πρόκειται να καταρριφθεί σε λίγα μόλις χρόνια, αντί σε δεκαετίες.
Η ανάλυση αναγνωρίζει κάποια σημεία προόδου, όπως το γεγονός ότι, σε παγκόσμιο επίπεδο, οι καθαρές μορφές ενέργειας κάλυψαν την πρόσθετη ζήτηση για ηλεκτρική ενέργεια το 2025. Η Κίνα και η Ινδία επεκτείνουν τις υποδομές ΑΠΕ με ρυθμούς-ρεκόρ, η ηλεκτροκίνηση διαδίδεται και η αποψίλωση του Αμαζονίου έχει περιοριστεί σημαντικά.
Παρόλα αυτά, ουσιαστική πρόοδος δεν υπήρξε την τελευταία πενταετία. «Η συνολική δράση για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής έχει πλέον ουσιαστικά βαλτώσει για πέντε συνεχόμενα χρόνια, καθώς οι θετικές και οι αρνητικές ενέργειες αλληλοεξουδετερώνονται» ανέφερε το Climate Action Tracker.
Σύμφωνα με την έκθεση, ακόμη κι αν οι κυβερνήσεις πετύχαιναν τους στόχους για μείωση των εκπομπών άνθρακα έως το 2030 και το 2035, στο πλαίσιο της Συμφωνίας του Παρισιού, η αύξηση της θερμοκρασίας θα έφτανε και πάλι τους 2,6 βαθμούς.
Ακόμα και στο πιο αισιόδοξο σενάριο, στο οποίο οι χώρες τηρούν όλες τις δεσμεύσεις τους, τόσο τις βραχυπρόθεσμες όσο και τις μακροπρόθεσμες, συμπεριλαμβανομένων των στόχων για μηδενικές καθαρές εκπομπές στα μέσα του αιώνα, η άνοδος της θερμοκρασίας του πλανήτη θα έφτανε τους 1,9 βαθμούς.
«Οι κυβερνήσεις βρίσκονται μπροστά σε ένα ξεκάθαρο δίλημμα: είτε θα συνεχίσουν να στηρίζουν τη βιομηχανία ορυκτών καυσίμων, καταδικάζοντας την ανθρωπότητα σε δυσβάσταχτες οικονομικές ζημιές, αύξηση των θανάτων από τη ζέστη και τις ασθένειες που συνδέονται με την κλιματική αλλαγή, καθώς και σε καταστροφές στις οποίες δεν θα μπορεί να προσαρμοστεί, είτε θα στραφούν στις λύσεις που είναι ήδη διαθέσιμες και πιο οικονομικές από ποτέ» δήλωσε ο Μπιλ Χέαρ, διευθύνων σύμβουλος της Climate Analytics, οργάνωσης που συμμετέχει στο Climate Action Tracker.
«Το γεγονός ότι πλησιάζουμε στην υπέρβαση του ορίου των 1,5 βαθμών Κελσίου δεν μπορεί να αποτελεί δικαιολογία για να παραδοθούμε στην ηττοπάθεια. Η προτεραιότητα πρέπει να είναι η επιτάχυνση των προσπαθειών, ώστε να περιοριστούν το μέγεθος και η διάρκεια της υπέρβασης.
»Κάθε επιπλέον αύξηση της θερμοκρασίας πάνω από τους 1,5 βαθμούς Κελσίου συνεπάγεται ακόμη σοβαρότερες επιπτώσεις στο κλίμα, τη φύση και τις ανθρώπινες κοινωνίες».
