Τη θέση ότι η Κύπρος αποτελεί το βασικό σημείο για την ουσιαστική βελτίωση των σχέσεων ανάμεσα στην Ελλάδα και την Τουρκία διατύπωσε την Πέμπτη (16.07.2026) από το Σίδνεϊ της Αυστραλίας, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας, στο περιθώριο συζήτησης με θέμα «Ασφάλεια στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο», στο Business Sydney.
Ο Νίκος Δένδιας υπογράμμισε ότι, όσο η διχοτόμηση στην Κύπρο παραμένει άλυτη, οι σχέσεις ανάμεσα στην Ελλάδα και την Τουρκία δύσκολα θα μπορέσουν να εξομαλυνθούν πραγματικά, ανεξάρτητα από τις επιμέρους συμφωνίες μεταξύ Αθήνας και Αγκυρας, εκφράζοντας παράλληλα συγκρατημένη αισιοδοξία για τη νέα προσπάθεια του ΟΗΕ στο Κυπριακό.
«Η Κύπρος είναι το βασικό σημείο προκειμένου να υπάρχουν καλές σχέσεις μεταξύ Τουρκίας και Ελλάδας», τόνισε ο υπουργός Εθνικής Αμυνας, κατά τη διάρκεια συζήτησης στο Σίδνεϊ με θέμα την ασφάλεια στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο.
Ο Νίκος Δένδιας σημείωσε ότι υπάρχει τόσο στην Αθήνα όσο και στην Αγκυρα η αντίληψη πως, εάν δεν επιλυθεί το Κυπριακό, οι ελληνοτουρκικές σχέσεις δεν θα μπορέσουν ποτέ να βελτιωθούν ουσιαστικά, «ό,τι και αν συμφωνηθεί» μεταξύ των δύο κυβερνήσεων.
«Φως στο τούνελ» για το Κυπριακό
Ο υπουργός εμφανίστηκε αισιόδοξος για τη νέα πρωτοβουλία του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, κάνοντας λόγο για μία ακόμη πιθανότητα εξεύρεσης αμοιβαία επωφελούς λύσης.
«Χαίρομαι που βλέπω ότι ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ κάνει μία νέα προσπάθεια», ανέφερε, εκφράζοντας την ελπίδα ότι οι πλευρές θα μπορέσουν να επιστρέψουν στα σημεία σύγκλισης που είχαν καταγραφεί στο Κραν Μοντανά.
Οπως υπογράμμισε, μία συμφωνία θα ήταν επωφελής για το σύνολο της Κύπρου, τόσο για την ελληνοκυπριακή όσο και για την τουρκοκυπριακή κοινότητα, αλλά και για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο.
«Για πρώτη φορά εδώ και πολλά χρόνια έχω μεγάλες ελπίδες ότι φαίνεται κάποιο φως στο τούνελ, αν και είναι μεγάλο τούνελ», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Κατά τον Νίκο Δένδια, η επίλυση του προβλήματος της διχοτόμησης, το οποίο παραμένει ανοικτό από το 1974, θα μπορούσε να αλλάξει συνολικά το περιβάλλον ασφαλείας στην περιοχή και να απελευθερώσει τις δυνατότητες συνεργασίας μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.
Η ευκαιρία της Ανατολικής Μεσογείου
Ο υπουργός Εθνικής Αμυνας περιέγραψε την Ανατολική Μεσόγειο ως μία περιοχή στην οποία η γεωγραφία λειτουργεί ταυτόχρονα ως κίνδυνος και ως μεγάλη ευκαιρία.
«Η πρόκληση είναι δίκοπο μαχαίρι», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι η περιοχή μπορεί να εξελιχθεί σε κόμβο ενέργειας, εμπορίου, διασυνδέσεων και καινοτομίας μεταξύ Ευρώπης, Ασίας και Αφρικής.
Ηλεκτρικές διασυνδέσεις, αγωγοί φυσικού αερίου και πετρελαίου, εμπορικές ροές και νέες επενδύσεις μπορούν, κατά τον κ. Δένδια, να δημιουργήσουν ένα διαφορετικό μέλλον για την περιοχή, υπό μία βασική προϋπόθεση: την ειρήνη.
«Οταν υπάρχει ειρήνη, αυτή η περιοχή του κόσμου μπορεί να επιτύχει εξαιρετική ευημερία», σημείωσε.
Παραδέχθηκε, πάντως, ότι η περιοχή απέχει ακόμη από αυτή την προοπτική, καθώς παραμένουν ανοικτές οι μεγάλες κρίσεις στη Μέση Ανατολή και στον Κόλπο.
«Η Ευρώπη ξέχασε να αμύνεται»
Στο ευρύτερο ζήτημα της ευρωπαϊκής ασφάλειας, ο Νίκος Δένδιας υποστήριξε ότι η Ευρώπη αμέλησε επί δεκαετίες την προετοιμασία της άμυνάς της και σήμερα καλείται να καλύψει το χαμένο έδαφος.
Κατά τον υπουργό, οι ευρωπαϊκές κοινωνίες πρέπει να κατασκευάσουν ξανά εξοπλισμούς, να αναπτύξουν αμυντικές δυνατότητες και να αλλάξουν τη νοοτροπία με την οποία η νέα γενιά αντιμετωπίζει την υποχρέωση υπεράσπισης της χώρας.
«Κάθε νέο παιδί, κάθε νεαρός και νεαρή, πρέπει να καταλάβει ότι θα πρέπει να υπερασπιστεί τη χώρα του», τόνισε.
Η υπεράσπιση της πατρίδας, όπως είπε, αποτελεί «δικαίωμα αλλά και υποχρέωση» που οι δυτικές κοινωνίες είχαν σε μεγάλο βαθμό ξεχάσει.
Αναφερόμενος στην υποχρεωτική στρατιωτική θητεία στην Ελλάδα, παραδέχθηκε ότι για χρόνια αντιμετωπιζόταν περισσότερο ως τυπική διαδικασία παρά ως ουσιαστική εκπαίδευση.
«Η νέα γενιά υπηρετούσε στον Στρατό, αλλά μάλλον διαδικαστικά, όχι για να αποκτήσει πραγματικά τις απαραίτητες για τον σύγχρονο μαχητή ικανότητες», σημείωσε.
«Τώρα πρέπει να δημιουργήσουμε αυτές τις ικανότητες. Ολες οι δημοκρατίες θα πρέπει να το κάνουν», πρόσθεσε.
Το ΝΑΤΟ και η ρωσική απειλή
Ο Νίκος Δένδιας υπερασπίστηκε τον ιστορικό ρόλο του ΝΑΤΟ στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, σημειώνοντας ότι η Συμμαχία εγγυήθηκε την ελευθερία, τη δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα της Ελλάδας.
Υπενθύμισε ότι η Ελλάδα και η Τουρκία εντάχθηκαν μαζί στο ΝΑΤΟ το 1952 και εκτίμησε ότι, χωρίς τη Συμμαχία, το Σύμφωνο της Βαρσοβίας θα μπορούσε να είχε επεκτείνει την επιρροή του και στις δύο χώρες.
«Χωρίς το ΝΑΤΟ, οι ευρωπαϊκές χώρες δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν μία πρόκληση όπως αυτή που τίθεται έστω και μόνο από τη Ρωσία», ανέφερε.
Παράλληλα, επεσήμανε ότι, παρά το σχετικά περιορισμένο μέγεθος της οικονομίας της, η Ρωσία κατάφερε να δημιουργήσει μια οικονομία πολέμου, την ώρα που η Ευρώπη έθετε στο περιθώριο την αμυντική της προετοιμασία.
Ο υπουργός αναγνώρισε ότι η διεύρυνση του ΝΑΤΟ προς Ανατολάς ενδέχεται να δημιούργησε ανασφάλεια στη Μόσχα. Απέρριψε, ωστόσο, κατηγορηματικά τη θέση ότι η Ρωσία μπορεί να υπαγορεύει στις ευρωπαϊκές χώρες τις στρατηγικές τους επιλογές.
«Δεν μπορώ να δεχθώ ότι η Ρωσία μπορεί να υπαγορεύσει στις κυβερνήσεις των πρώην μελών του Συμφώνου της Βαρσοβίας εάν θα πρέπει να γίνουν μέλη του ΝΑΤΟ ή της Ευρωπαϊκής Ενωσης», τόνισε.
Απέρριψε επίσης ως «ανοησίες» το ρωσικό επιχείρημα ότι το ΝΑΤΟ προετοιμάζεται να εισβάλει στη Ρωσία.
«Φαντάζεται αλήθεια κανείς τα νατοϊκά στρατεύματα να προελαύνουν στα Ουράλια; Αυτό δεν πρόκειται να συμβεί ποτέ», ανέφερε.
Οι αμφιβολίες για τις ΗΠΑ
Ο Νίκος Δένδιας δεν έκρυψε την ανησυχία του για το κατά πόσον οι Ηνωμένες Πολιτείες θα εξακολουθήσουν να διαδραματίζουν ενεργό ρόλο στην ευρωπαϊκή ασφάλεια.
Οπως είπε, ο τρόπος με τον οποίο εκφράζεται κατά καιρούς η αμερικανική κυβέρνηση δημιουργεί αμφιβολίες στην Ευρώπη και στον υπόλοιπο κόσμο για τη διάρκεια της αμερικανικής παρουσίας.
Ο ίδιος δήλωσε, πάντως, πεπεισμένος ότι η ενεργός συμμετοχή των ΗΠΑ στην Ευρώπη εξυπηρετεί και τα αμερικανικά συμφέροντα.
Αναφερόμενος στον Ντόναλντ Τραμπ, συνέστησε στους Ευρωπαίους να μην επικεντρώνονται αποκλειστικά στη ρητορική του, η οποία, όπως αναγνώρισε, μπορεί να είναι «επιθετική» ή ακόμη και «προσβλητική».
«Θα πρόσεχα περισσότερο να δω τι κάνει η Ουάσιγκτον από το τι λέει ο πρόεδρος Τραμπ», επισήμανε.
Η Κίνα ως εταίρος, ανταγωνιστής και απειλή
Για την Κίνα, ο υπουργός έκανε λόγο για μία σύνθετη δύναμη με τρεις διαφορετικές διαστάσεις.
«Η Κίνα είναι ταυτόχρονα πιθανός επιχειρηματικός εταίρος, ανταγωνιστής και πρόκληση ασφαλείας», ανέφερε, υπογραμμίζοντας ότι η Δύση πρέπει να αντιμετωπίσει ταυτόχρονα και τις τρεις όψεις της σχέσης.
«Σεβόμαστε την Κίνα, αλλά απαιτούμε και τον δικό της σεβασμό. Πρέπει να είμαστε προσεκτικοί», πρόσθεσε.
Κλείνοντας, ο Νίκος Δένδιας υπογράμμισε την ανάγκη τήρησης των διεθνών συνθηκών και διατήρησης ανοικτών διαύλων επικοινωνίας, προειδοποιώντας ότι οποιαδήποτε συζήτηση για αλλαγή συνόρων είναι «εξαιρετικά επικίνδυνη».
