To φαινόμενο Ελ Νίνιο που ισχυροποιείται στον Ειρηνικό Ωκεανό θα είναι το ισχυρότερο από τότε που ξεκίνησαν οι επίσημες μετρήσεις πριν από 150 χρόνια, ανακοίνωσαν κλιματολόγοι σε συνέντευξη Τύπου, προειδοποιώντας ότι η αύξηση της μέσης παγκόσμιας θερμοκρασίας μπορεί να φέρει ιστορικό ρεκόρ ζέστης το 2027.
Σύμφωνα με τις προβολές μιας ποικιλίας κλιματικών μοντέλων, το φετινό Ελ Νίνιο θα ξεπεράσει το ρεκόρ με «πραγματικά ασύλληπτη διαφορά» δήλωσε ο Ζέκε Χάουσφαδερ του ερευνητικού οργανισμού Berkeley Earth, ο οποίος οργάνωσε τη συνέντευξη Τύπου στην Καλιφόρνια.
Το φαινόμενο, είπε, δεν αποκλείεται να συνδυαστεί με την κλιματική αλλαγή για να ανεβάσει τη μέση παγκόσμια θερμοκρασία του 2027 έως και 1,7 βαθμούς πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα.
Σε μικρότερο βαθμό, το ίδιο είχε συμβεί με το Ελ Νίνιο που ξεκίνησε το 2023 και κατέστησε το 2024 τη θερμότερη χρονιά που έχει καταγραφεί μέχρι σήμερα, με τη θερμοκρασία 1,55 βαθμούς πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα.
Για πιθανό νέο ρεκόρ ζέστης το 2027 προειδοποίησε τον Ιούνιο και ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός.
Οι εκτιμήσεις του Berkeley Earth είναι πιο δυσοίωνες από τις προβλέψεις της Εθνικής Υπηρεσίας Ωκεανών και Ατμόσφαιρας (NOAA) των ΗΠΑ, η οποία ανακοίνωσε στα μέσα Ιουνίου ότι υπάρχει πιθανότητα 63% ότι το φετινό Ελ Νίνιο θα είναι «ένα από τα ισχυρότερα στο ιστορικό αρχείο που πηγαίνει πίσω ως το 1950».
Η εκτίμηση της NΟΑΑ μπορεί όμως να είναι υπεραισιόδοξη, αναφέρει το περιοδικό Nature που παρακολούθησε τη συνέντευξη Τύπου στην Καλιφόρνια. Ο Χάουσφαδερ επανέλαβε στη συνέντευξη Τύπου όσα έγραφε σε ιστολόγιό του στις 13 Ιουλίου, όταν προειδοποιούσε ότι η διάμεση εκτίμηση 14 κλιματικών μοντέλων θέλει την επιφανειακή θερμοκρασία του Ειρηνικού να ανεβαίνει 0,8 βαθμούς Κελσίου πάνω από το προηγούμενο ρεκόρ του Ελ Νίνιο του 2015-2016.
«Σε καμία περίπτωση δεν πρόκειται για βέβαιη εξέλιξη, όμως η πιθανότητα αυξάνεται από μήνα σε μήνα» δήλωσε ο ερευνητής.
Το φαινόμενο Ελ Νίνιο εκδηλώνεται όταν οι λεγόμενοι αληγείς άνεμοι, οι οποίοι πνέουν προς τα δυτικά στον Ειρηνικό Ωκεανό, εξασθενίζουν και επιτρέπουν τη συσσώρευση θερμών επιφανειακών υδάτων στα ανατολικά. Η συγκέντρωση θερμού νερού ανεβάζει τη μέση παγκόσμια θερμοκρασία, φέρνει βροχές και πλημμύρες στις δυτικές ακτές της Νότιας Αμερικής και των νότιων ΗΠΑ, ενώ η Κεντρική Αμερική και η Αυστραλία κινδυνεύουν από ξηρασίες.
Η Ελλάδα δεν επηρεάζεται ιδιαίτερα, καθώς ο καιρός στην Ευρώπη εξαρτάται περισσότερο από τις συνθήκες στον Ατλαντικό.
Τα ακραία καιρικά φαινόμενα που φέρνει το Ελ Νίνιο πλήττουν ωστόσο και τις οικονομίες. Μελέτη που δημοσιεύτηκε το 2023 στο Science εκτιμούσε ότι το ισχυρό Ελ Νίνιο του 1997-98 κόστισε στην παγκόσμια οικονομία 5,7 τρισεκατομμύρια δολάρια.
Αν και προβλέψεις για το φετινό Ελ Νίνιο είναι σωστές, οι ζημιές μπορεί να φτάσουν τα 10 τρισ. δολάρια έως το 2032, δήλωσε ο Τζάστιν Μάνκιν, κλιματολόγος του Πανεπιστημίου Ντάρτμουθ στις ΗΠΑ, μέλος της ομάδας που υπέγραφε την μελέτη στο Science.
Επιπλέον, πολλά κλιματικά μοντέλα προβλέπουν ότι η ανθρωπογενής κλιματική αλλαγή θα αυξήσουν στο μέλλον τη συχνότητα και την ένταση του Ελ Νίνιο, ενώ το αντίθετο θα συμβεί στο Λα Νίνια, την αντίθετη φάση μιας φυσικής ταλάντωσης.
Οι κλιματολόγοι, πάντως, δεν είναι σίγουροι ότι κάτι τέτοιο έχει ήδη αρχίσει να συμβαίνει ή θα συμβεί στο μέλλον.
«Βρισκόμαστε αυτή τη στιγμή σε μια μεταβατική φάση» δήλωσε στο Nature ο Κάουστουμπ Θιρουμαλάι του Πανεπιστημίου της Αριζόνα στο Τούσον.
«Το κλιματικό σύστημα δεν έχει ακόμη φτάσει σε κατάσταση ισορροπίας. Θα εξισορροπηθεί μόνο όταν σταματήσουμε να εκπέμπουμε διοξείδιο του άνθρακα» είπε.
*Από τον Βαγγέλη Πρατικάκη
